Konkordato Nedir? Konkordato Başvurusu, Şartları, Süresi ve Mahkeme Tasdiki (2026)
Türkiye’de ekonomik dalgalanmalar, finansman maliyetlerinin yükselmesi ve işletmelerin nakit akışında yaşadığı sorunlar, konkordato kurumunun önemini artırmaktadır. Özellikle Giresun, Ordu ve Trabzon’da faaliyet gösteren ticari işletmeler açısından konkordato, borçların yeniden yapılandırılması ve ticari faaliyetlerin sürdürülebilmesi bakımından önemli bir hukuki imkândır.
Ancak konkordato, yalnızca borçların ödenmesini erteleyen bir mekanizma değildir. Mahkeme denetimi, konkordato komiserinin incelemeleri, alacaklıların katılımı ve kanuni tasdik şartlarının birlikte değerlendirildiği kapsamlı bir yargısal süreçtir.
Bu makalede konkordatonun şartları, başvuru aşamaları, geçici ve kesin mühlet, alacaklıların hakları ve konkordatonun mahkeme tarafından tasdik edilmesi incelenmektedir.
1. Konkordato Nedir?
Konkordato, borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçluların, kanunda öngörülen koşullar çerçevesinde alacaklılarıyla yeniden yapılandırma gerçekleştirmesine imkân sağlayan hukuki bir kurumdur.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 285 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
Konkordato kapsamında borçlu;
- Borçlarının belirli bir bölümünün indirilmesini,
- Borçlarının belirli vadelerle ödenmesini,
- Borçlarının hem indirim hem de vadelendirme yoluyla yapılandırılmasını
öngören bir teklif sunabilir.
Konkordatonun temel amacı, ekonomik olarak faaliyetlerini sürdürebilecek borçlunun mali durumunun iyileştirilmesi ve alacaklıların kanuni güvenceler altında mümkün olan en uygun tahsilat sonucuna ulaşmasıdır.
2. Kimler Konkordato Talep Edebilir?
İİK m. 285 uyarınca borçlarını vadesi geldiği hâlde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlu konkordato talep edebilir.
Bu kapsamda;
- Anonim şirketler,
- Limited şirketler,
- Şahıs işletmeleri,
- Gerçek kişi borçlular,
- Diğer uygun borçlu kişi ve kuruluşlar
konkordato talebinde bulunabilir.
Ayrıca iflas talebinde bulunabilecek alacaklılar da kanuni şartlar çerçevesinde borçlu hakkında konkordato işlemlerinin başlatılmasını isteyebilir.
Konkordato başvurusu yapılabilmesi için borçlunun mutlaka iflas etmiş olması gerekmez. Borçların vadesinde ödenememesi tehlikesi de başvuru bakımından yeterli olabilir.
3. Konkordato Başvurusu İçin Hangi Belgeler Gereklidir?
İİK m. 286 uyarınca konkordato talebine belirli belgelerin eklenmesi zorunludur.
Bunların başlıcaları şunlardır:
- Konkordato ön projesi.
- Borçlunun malvarlığı ve mali durumunu gösteren belgeler.
- Alacaklıları, alacak miktarlarını ve imtiyaz durumlarını gösteren liste.
- Konkordato teklifine göre alacaklıların elde etmesi öngörülen tutarla iflas hâlinde elde edebilecekleri muhtemel tutarı karşılaştıran tablo.
- Kanunda öngörülen bağımsız denetim raporu ve dayanakları.
Başvuru belgelerinin eksiksiz hazırlanması önemlidir. Özellikle konkordato ön projesinin gerçekçi olmayan gelir tahminlerine dayanması, sürecin ilerleyen aşamalarında ciddi sorunlara neden olabilir.
Konkordato projesinin başarısı, yalnızca hukuki şartların yerine getirilmesine değil, borçlunun mali yapısının doğru analiz edilmesine de bağlıdır.
4. Konkordatoda Geçici Mühlet Nedir?
Mahkeme, İİK m. 286’da belirtilen belgelerin eksiksiz bulunduğunu tespit ettiğinde geçici mühlet kararı verir.
İİK m. 287 uyarınca geçici mühletin süresi üç aydır.
Mahkeme, gerekli görmesi hâlinde geçici mühleti en fazla iki ay uzatabilir.
Böylece geçici mühletin toplam süresi beş ayı geçemez.
Geçici mühlet kararıyla birlikte mahkeme, borçlunun malvarlığının korunmasına yönelik gerekli tedbirleri alır ve konkordato komiseri görevlendirir.
Geçici mühlet, kesin mühletin sonuçlarını doğurur.
Bu aşamada borçlunun faaliyetleri, mali durumu ve konkordato projesinin başarı ihtimali incelenir.
5. Konkordatoda Kesin Mühlet Ne Kadar Sürer?
İİK m. 289 uyarınca konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunun anlaşılması hâlinde borçluya bir yıllık kesin mühlet verilir.
Güçlük arz eden özel durumlarda kesin mühlet, kanunda öngörülen şartlarla altı aya kadar uzatılabilir.
Dolayısıyla kanuni süreler şöyledir:
| Aşama | Kanuni süre |
|---|---|
| Geçici mühlet | 3 ay |
| Geçici mühlet uzatması | En fazla 2 ay |
| Kesin mühlet | 1 yıl |
| Kesin mühlet uzatması | En fazla 6 ay |
Bu sürelerin tamamının her konkordato dosyasında kullanılması zorunlu değildir.
Konkordato süreci, dosyanın özelliklerine ve gerekli işlemlerin tamamlanmasına bağlı olarak farklı sürelerde ilerleyebilir.
6. Konkordato 90 Günde Tasdik Edilebilir mi?
Konkordato hukukunda en fazla tartışılan konulardan biri, mahkemenin konkordato projesini ne kadar sürede tasdik edebileceğidir.
Öncelikle geçici mühletin üç ay olarak düzenlenmiş olması, konkordatonun mutlaka 90 gün sonunda tasdik edileceği anlamına gelmez.
Bununla birlikte İcra ve İflas Kanunu’nda, konkordato tasdikinin başvurudan itibaren mutlaka belirli bir asgari gün geçtikten sonra yapılabileceğine ilişkin genel bir hüküm de bulunmamaktadır.
Ancak burada önemli bir hukuki ayrım vardır.
Geçici mühlet verilmesi, konkordato projesinin tasdik edilmesi değildir.
Konkordato tasdiki için;
- Kanuni inceleme aşamalarının tamamlanması,
- Alacaklıların usulüne uygun şekilde bilgilendirilmesi,
- Alacakların bildirilmesi ve değerlendirilmesi,
- Konkordato teklifinin kanuni çoğunlukla kabul edilmesi,
- Komiser raporunun hazırlanması,
- Mahkemenin tasdik şartlarını incelemesi
gerekir.
Özellikle İİK m. 299 ve devamındaki alacak bildirimleri, müzakereler ve toplantı sonrası işlemler belirli usuli sürelere tabidir.
Bu nedenle konkordatonun 90 günde tasdik edilmesi, yalnızca mahkemenin hızlı çalışmasına bağlı değildir.
Başvurunun niteliği, kesin mühlete geçiş, alacaklı sayısı, itirazlar ve kanuni sürelerin tamamı birlikte değerlendirilmelidir.
Sonuç olarak, 90 gün içinde konkordato tasdiki konusunda genel bir hukuki imkânsızlık hükmünden söz etmek doğru değildir; ancak olağan konkordato prosedüründe 90 günlük tasdik hedefinin gerçekleşeceği de kabul edilemez.
Her somut dosyada zorunlu usuli aşamaların takvimi ayrıca hesaplanmalıdır.
7. Konkordato Sürecinde İcra Takipleri Durur mu?
İİK m. 294 kapsamında mühletin alacaklılar bakımından önemli sonuçları bulunmaktadır.
Kural olarak mühlet içinde borçlu aleyhine yeni takip yapılamaz ve başlamış takipler durur.
Ancak bu koruma mutlak değildir.
Özellikle;
- Rehinli alacaklar,
- Kanunda belirtilen imtiyazlı alacaklar,
- Mühlet içinde doğan bazı borçlar,
- Kanuni istisnalar
bakımından özel hükümler uygulanır.
Rehinli alacaklılar yönünden İİK m. 295’te ayrı bir düzenleme bulunmaktadır. Bu kapsamda rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılması veya mevcut takibe devam edilmesi mümkün olmakla birlikte, kural olarak muhafaza tedbirleri alınamaz ve rehinli malın satışı gerçekleştirilemez. Kanuni istisnalar saklıdır.
Bu nedenle konkordato kararının bütün borçları ve bütün icra işlemlerini aynı şekilde durdurduğu düşüncesi hukuken doğru değildir.
8. Konkordato Komiserinin Görevleri Nelerdir?
Konkordato komiseri, sürecin mahkeme denetimi altında yürütülmesinde önemli görevler üstlenir.
Komiser;
- Borçlunun faaliyetlerini denetler.
- Konkordato projesinin uygulanabilirliğini inceler.
- Alacaklıların bilgilendirilmesine yönelik işlemleri yürütür.
- Alacaklılar toplantısına ilişkin görevlerini yerine getirir.
- Mahkemeye gerekli raporları sunar.
Komiserin görevi, borçlu şirketin bütün ticari kararlarını otomatik olarak üstlenmek değildir.
Borçlunun tasarruf yetkisinin kapsamı, kanun ve mahkemenin verdiği kararlar çerçevesinde belirlenir.
9. Konkordato Alacaklılar Tarafından Nasıl Kabul Edilir?
İİK m. 302 uyarınca konkordato projesinin kabulü için kanunda belirtilen alacak ve alacaklı çoğunluğunun sağlanması gerekir.
Kanun iki alternatif çoğunluk öngörmektedir:
Birinci alternatif: Kaydedilmiş alacaklıların ve alacakların yarısını aşan çoğunluk.
İkinci alternatif: Kaydedilmiş alacaklıların dörtte birini ve alacakların üçte ikisini aşan çoğunluk.
Bu alternatiflerden birinin gerçekleşmesi gerekir.
Ancak alacaklıların konkordato teklifini kabul etmesi, projenin kendiliğinden tasdik edilmesi anlamına gelmez.
Nihai değerlendirme mahkeme tarafından yapılır.
10. Konkordato Tasdikinin Şartları Nelerdir?
İİK m. 305, konkordatonun tasdikine ilişkin temel şartları düzenlemektedir.
Mahkeme özellikle şu hususları değerlendirir:
- Teklif edilen tutarın, borçlunun iflası hâlinde alacaklıların elde edebileceği muhtemel tutardan fazla olması.
- Teklif edilen tutarın borçlunun kaynaklarıyla orantılı olması.
- Konkordato projesinin kanunda öngörülen çoğunlukla kabul edilmesi.
- İlgili imtiyazlı alacaklar ve komiser izniyle doğan borçlar bakımından kanuni ödeme veya teminat şartlarının sağlanması.
- Yargılama giderleri ve tasdik harcına ilişkin kanuni yükümlülüklerin yerine getirilmesi.
Mahkeme, tasdik şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğini somut olayın özelliklerine göre inceler.
Dolayısıyla alacaklı çoğunluğunun sağlanması tek başına konkordatonun tasdik edilmesini garanti etmez.
11. Konkordato Talebi Reddedilirse Ne Olur?
Konkordato talebinin reddedilmesinin sonuçları, borçlunun iflasa tabi olup olmamasına ve ret gerekçesine göre değişebilir.
İflasa tabi borçlular bakımından, kanuni koşulların bulunması hâlinde mahkeme iflas kararı da verebilir.
Bununla birlikte her konkordato talebinin reddedilmesi otomatik olarak iflas kararı verilmesi sonucunu doğurmaz.
Bu nedenle başvuru öncesinde şirketin aktif ve pasif yapısının, ödeme kabiliyetinin ve projenin başarı ihtimalinin ayrıntılı şekilde değerlendirilmesi gerekir.
12. Giresun, Ordu ve Trabzon’da Konkordato Süreci
Karadeniz Bölgesi’nde ticari faaliyet gösteren işletmeler bakımından konkordato, özellikle nakit akışı ve finansman sorunlarının çözümünde değerlendirilebilecek hukuki yollardan biridir.
Giresun, Ordu ve Trabzon’da faaliyet gösteren inşaat, üretim, ticaret, lojistik ve tarımsal ürün işletmeleri bakımından konkordato başvurularının hukuki ve mali boyutlarının birlikte incelenmesi önem taşımaktadır.
Konkordato taleplerinde görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Yetkili mahkeme ise borçlunun niteliğine göre İİK m. 285’te belirtilen kurallar çerçevesinde belirlenir.
Giresun, Ordu ve Trabzon’daki işletmeler açısından da konkordato başvurusundan önce alacaklı yapısı, mevcut icra takipleri, rehinli borçlar ve işletmenin faaliyetlerini sürdürebilme kapasitesi değerlendirilmelidir.
13. Konkordato Hakkında Sık Sorulan Sorular
Konkordato başvurusu yapıldığında bütün borçlar silinir mi?
Hayır. Konkordato, borçların otomatik olarak ortadan kalkmasını sağlamaz. Tasdik edilen projenin içeriğine ve kanuni hükümlere göre borçlarda indirim veya vadelendirme söz konusu olabilir.
Konkordato başvurusu yapan şirket faaliyetlerine devam edebilir mi?
Evet. Kural olarak borçlu faaliyetlerini sürdürebilir. Ancak komiser denetimi ve mahkeme tarafından getirilen sınırlamalara uyması gerekir.
Konkordato süreci kaç ay sürer?
Geçici mühlet üç ay, kesin mühlet ise kural olarak bir yıldır. Kanuni uzatma imkânları bulunmaktadır. Bununla birlikte tasdik yargılamasının süresi somut dosyaya göre değişir.
Konkordato 90 günde sonuçlanır mı?
90 gün, konkordato tasdiki için kanunda belirlenmiş standart bir süre değildir. Tasdik için gerekli usuli işlemlerin tamamlanması ve kanuni şartların gerçekleşmesi zorunludur.
Konkordato başvurusu iflası kesin olarak önler mi?
Hayır. Konkordato talebinin reddedilmesi, mühletin kaldırılması veya kanuni koşulların oluşması hâlinde iflas riski ortaya çıkabilir.
Sonuç: Konkordato Doğru Planlandığında Etkili Bir Hukuki Koruma Sağlayabilir
Konkordato, mali güçlük yaşayan borçluların faaliyetlerini sürdürebilmeleri ve alacaklılarla kanuni çerçevede yeniden yapılandırma gerçekleştirebilmeleri için önemli bir hukuki kurumdur.
Ancak konkordato başvurusunun yapılması tek başına başarı anlamına gelmez.
Başvuru belgelerinin eksiksiz hazırlanması, konkordato ön projesinin gerçekçi mali verilere dayanması, alacaklı çoğunluğunun sağlanması ve tasdik şartlarının yerine getirilmesi gerekir.
Özellikle konkordatonun ne kadar sürede tasdik edileceği değerlendirilirken yalnızca geçici ve kesin mühlet süreleri değil, alacaklıların katılımını ve mahkeme incelemesini düzenleyen usuli hükümler de dikkate alınmalıdır.
Giresun, Ordu ve Trabzon’da faaliyet gösteren işletmeler açısından konkordato sürecinin, başvuru öncesinden itibaren hukuki ve mali yönleriyle birlikte değerlendirilmesi olası hak kayıplarının önlenmesi bakımından önemlidir.
Hukuki dayanak: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 285–309 ve ilgili hükümler.
Hazırlayan: Avukat Dilek Taş Delice Hukuk Bürosu
İnternet sitesi: https://www.dilektasdelice.av.tr/
Konkordato Talebinin Reddi İflas Riski
[…] Konkordato Nedir? Başvuru Şartları ve Tasdik Süreci […]